[HỎI ĐÁP BÁC SĨ] - Trước khi nhổ răng khôn mọc lệch có thực sự cần chụp phim cắt lớp ba chiều để đánh giá vị trí răng và dây thần kinh hay chỉ cần phim thường là đủ an toàn?

Chào Cô Kim Oanh, cảm ơn Cô đã gửi câu hỏi từ Bình Dương về cho Bác sĩ Dr. Care.

Bác sĩ muốn trả lời ngay: chụp phim cắt lớp ba chiều trước khi nhổ răng khôn mọc lệch không chỉ "cần thiết" mà trong quan điểm của Bác sĩ, nó thuộc nhóm "bắt buộc" đối với mọi ca nhổ răng khôn mọc lệch hoặc mọc ngầm. Và Bác sĩ sẽ giải thích bằng cách cho Cô "nhìn thấy" sự khác biệt giữa hai loại phim, để Cô tự đánh giá thay vì chỉ tin lời Bác sĩ.

Phim hai chiều thông thường cho Bác sĩ thấy gì và bỏ sót gì

Phim toàn cảnh (phim Panorex) là loại phim Cô thường được chụp khi khám răng tổng quát. Nó cho Bác sĩ một bức ảnh "dẹt" của toàn bộ hai hàm trên một mặt phẳng, giống như ép một quả cam tròn thành hình phẳng trên giấy. Trên phim này, Bác sĩ nhìn thấy chiếc răng khôn mọc lệch ở góc nào so với chiếc răng hàm kế bên, thấy chân răng dài hay ngắn, thấy ống thần kinh hàm dưới chạy ngang phía dưới. Đến đây nghe có vẻ đủ thông tin rồi, nhưng thực tế phim hai chiều có một giới hạn mà không thể khắc phục được: nó "chồng" tất cả cấu trúc nằm trước và sau lên nhau trên cùng một mặt phẳng[Nguồn: Hiệp hội Nha khoa Hoa Kỳ - ADA, 2021].

Nghĩa là khi phim hai chiều cho thấy "chân răng khôn chồng lên ống thần kinh", Bác sĩ không biết chân răng đang nằm phía trước ống thần kinh (an toàn, cách nhau vài milimet), phía sau ống thần kinh (an toàn theo hướng khác), hay đang ôm quanh ống thần kinh (rất nguy hiểm, cần chiến lược nhổ đặc biệt). Trên phim hai chiều, cả ba tình huống trông giống hệt nhau, chỉ là hình ảnh "chồng lên nhau". Bác sĩ buộc phải "đoán" dựa trên kinh nghiệm, và dù kinh nghiệm có giỏi đến đâu thì "đoán" vẫn không bằng "biết chắc".

Tương tự, phim hai chiều không cho Bác sĩ biết chiếc răng khôn nghiêng về phía trong (phía lưỡi) hay phía ngoài (phía má), chân răng cong về hướng nào trong không gian ba chiều, vách xương phía trong và phía ngoài dày bao nhiêu milimet, và chiếc răng hàm kế bên bị chèn ép ở mặt nào chính xác. Tất cả thông tin "chiều sâu" đều bị mất khi ép ba chiều thành hai chiều.

Phim cắt lớp ba chiều thay đổi toàn bộ bức tranh

Phim cắt lớp ba chiều (hay còn gọi là phim CBCT) chụp hàng trăm lát cắt mỏng xuyên qua xương hàm ở mọi hướng, sau đó phần mềm máy tính tái dựng thành mô hình ba chiều mà Bác sĩ có thể xoay, nghiêng, phóng to, cắt lát ở bất kỳ mặt phẳng nào. Bác sĩ nhìn thấy chiếc răng khôn mọc lệch "treo" trong không gian ba chiều, nhìn rõ từng chân răng cong về hướng nào, ống thần kinh nằm ở vị trí chính xác nào so với chân răng (phía trước, phía sau, phía dưới, ôm quanh), khoảng cách giữa chân răng và ống thần kinh đo được chính xác đến 0,1 milimet, vách xương phía trong và phía ngoài dày bao nhiêu, chiếc răng hàm kế bên bị sâu ẩn mặt nào và sâu đến đâu, vách xương liên chân răng còn bao nhiêu, và thậm chí cả xoang hàm nằm cách chân răng khôn hàm trên bao nhiêu.

Toàn bộ thông tin này biến ca nhổ từ "bác sĩ rạch nướu rồi mới biết bên trong ra sao" thành "bác sĩ đã biết chính xác bên trong trước khi rạch nướu". Giống hệt sự khác biệt giữa người lái xe qua vùng lạ không bản đồ và người có bản đồ chi tiết từng ngõ ngách.

Phim ba chiều thay đổi quy trình nhổ cụ thể như thế nào

Bác sĩ sẽ lấy một ví dụ thực tế để Cô hình dung. Giả sử chiếc răng khôn mọc lệch của Cô có chân răng cong móc về phía ống thần kinh hàm dưới. Trên phim hai chiều, Bác sĩ chỉ thấy "chân răng gần ống thần kinh" nhưng không biết cong hướng nào. Nếu nhổ theo phương pháp thông thường, Bác sĩ dùng nạy bẩy chiếc răng lên, chân răng cong móc có thể "vướng" vào ống thần kinh gây tổn thương, hoặc khi kéo ra chân răng cong quẹt qua ống thần kinh gây tê bì môi cằm kéo dài. Trên phim ba chiều, Bác sĩ thấy rõ chân răng cong về phía nào, từ đó quyết định: chia cắt thân răng thành hai phần bằng sóng siêu âm Piezotome, lấy phần thân trước, rồi lấy phần chân riêng theo hướng "thoát" xa ống thần kinh nhất. Không đoán, không mạo hiểm, mỗi động tác đều dựa trên dữ liệu.

Ví dụ khác: phim ba chiều cho thấy vách xương phía ngoài chiếc răng khôn dày hơn phía trong. Bác sĩ sẽ tiếp cận từ phía ngoài (cắt bỏ phần xương dày bằng Piezotome) thay vì phía trong (nơi vách xương mỏng dễ gãy, gần lưỡi và sàn miệng). Nếu không có phim ba chiều, Bác sĩ mặc định tiếp cận từ phía ngoài theo "thói quen" nhưng nếu thực tế vách xương phía ngoài lại mỏng hơn (trường hợp thiểu số nhưng có thật), tiếp cận sai hướng sẽ gây gãy vách xương không đáng có.

Năm thông tin then chốt mà chỉ phim ba chiều mới cung cấp cho ca nhổ răng khôn mọc lệch:

• Khoảng cách chính xác giữa chân răng khôn và ống thần kinh hàm dưới (hoặc xoang hàm ở hàm trên), đo được đến 0,1 milimet, quyết định Bác sĩ cần thận trọng ở mức nào và chia cắt thân răng thành bao nhiêu phần.

• Hướng cong và số lượng chân răng trong không gian ba chiều, quyết định hướng "thoát" khi lấy răng ra khỏi ổ xương mà không vướng cấu trúc lân cận.

• Độ dày vách xương phía trong và phía ngoài, quyết định Bác sĩ tiếp cận từ hướng nào an toàn nhất và cần cắt bao nhiêu xương.

• Mức độ sâu ẩn và tiêu xương tại mặt xa chiếc răng hàm kế bên (nếu có), giúp Bác sĩ lên kế hoạch xử lý luôn vấn đề này ngay sau khi nhổ thay vì phát hiện "bất ngờ" trong lúc nhổ.

• Tình trạng mật độ xương toàn hàm và tại vị trí mất răng (nếu có), cung cấp dữ liệu sơ bộ cho kế hoạch răng Implant phía trước mà không cần chụp phim thêm lần nào nữa.

Thông tin cuối cùng trong danh sách trên là "bonus" mà ít Cô Chú nào nhận ra: một lần chụp phim ba chiều trước nhổ răng khôn cũng đồng thời cho Bác sĩ toàn bộ dữ liệu cần thiết để đánh giá xương hàm cho kế hoạch Implant. Nghĩa là Cô không cần chụp phim hai lần (một lần cho nhổ, một lần cho Implant) mà chỉ cần chụp một lần duy nhất phục vụ cả hai mục đích. Tiết kiệm thời gian, tiết kiệm liều phóng xạ (dù liều của phim ba chiều nha khoa rất thấp), và Bác sĩ có bức tranh tổng thể nhất ngay từ đầu.

Phim ba chiều có "quá mức cần thiết" cho ca nhổ đơn giản không?

Cô có thể thắc mắc: nếu chiếc răng khôn mọc lệch nhẹ, chân răng ngắn, rõ ràng cách xa ống thần kinh trên phim hai chiều, thì chụp ba chiều có "thừa" không? Bác sĩ trả lời thẳng: ở những ca đơn giản nhất (răng khôn mọc thẳng, đã nhú hoàn toàn, chân răng đơn giản), phim hai chiều có thể đủ. Nhưng ở trường hợp của Cô, chiếc răng khôn mọc lệch, nghĩa là nó đang nằm ở vị trí bất thường trong xương hàm, phim hai chiều không bao giờ đủ vì "mọc lệch" đồng nghĩa "vị trí không tiêu chuẩn" và chỉ phim ba chiều mới cho thấy vị trí không tiêu chuẩn đó chính xác trong không gian.

Bác sĩ dùng một nguyên tắc đơn giản: nếu chiếc răng khôn "không bình thường" (mọc lệch, mọc nghiêng, mọc ngang, mọc ngầm), phim ba chiều là bắt buộc. Nếu chiếc răng khôn "bình thường" (mọc thẳng, nhú hoàn toàn, không chèn ép răng bên cạnh), phim hai chiều có thể đủ nhưng phim ba chiều vẫn cho thêm thông tin hữu ích. Trong trường hợp của Cô, phim ba chiều là cần thiết, không phải "thừa".

Chăm sóc tại nhà trước và sau nhổ:

• Hai tuần trước nhổ: bổ sung Protein, vitamin C, Canxi và vitamin D mỗi ngày để "nạp kho" nguyên liệu lành thương và tái tạo xương. Ngủ đủ giấc, hạn chế stress.

• Sáng ngày nhổ: ăn nhẹ trước khi đến phòng khám (không nhổ khi đói), uống thuốc nếu đang dùng thuốc gì, mang theo toa thuốc nếu có bệnh nền.

• Sau nhổ ngày một đến ngày ba: cắn gạc 30 đến 45 phút ngay sau nhổ, chườm lạnh bên ngoài má 15 phút nghỉ 15 phút trong sáu giờ đầu. Ăn cháo, súp, sữa chua nguội. Dùng Paracetamol đúng liều khi đau. Không súc miệng mạnh, không dùng ống hút, không hút thuốc.

• Ngày ba đến ngày năm: bắt đầu súc miệng nhẹ nhàng bằng nước muối sinh lý ấm ba đến bốn lần mỗi ngày. Sưng giảm dần, đau giảm rõ rệt.

• Ngày bảy: tái khám cắt chỉ, nướu bắt đầu khép kín.

• Tuần hai trở đi: sinh hoạt bình thường, tiếp tục bổ sung dinh dưỡng phục hồi xương.

• Uống đủ hai lít nước ấm mỗi ngày, ngủ đủ bảy đến tám tiếng suốt giai đoạn hồi phục.

• Tuyệt đối tránh thuốc kháng viêm không steroid, chỉ dùng Paracetamol.

Quy trình nhổ với phim ba chiều và Piezotome tại Dr. Care

Tại Dr. Care, phim cắt lớp ba chiều được chụp ngay tại phòng khám trong vòng năm phút, kết quả hiển thị trên màn hình lớn ngay lập tức. Bác sĩ và Cô cùng nhìn hình ảnh ba chiều chiếc răng khôn, Bác sĩ chỉ cho Cô thấy từng cấu trúc: đây là chiếc răng khôn, đây là ống thần kinh, khoảng cách giữa hai cấu trúc là bao nhiêu milimet, đây là chiếc răng hàm kế bên, vách xương dày bao nhiêu. Cô "nhìn thấy" trước khi Bác sĩ bắt đầu, hiểu rõ Bác sĩ sẽ làm gì và vì sao, không còn cảm giác "mù mờ" khi ngồi trên ghế nha khoa.

Sau khi Cô đồng ý phương án nhổ, Bác sĩ tiến hành sáu bước chuẩn y khoa: thăm khám và chụp phim ba chiều (đã hoàn tất), tư vấn lên kế hoạch nhổ chi tiết dựa trên dữ liệu phim (bao gồm lộ trình Implant nếu Cô có nhu cầu), vệ sinh sát khuẩn và gây tê tại chỗ, nhổ răng không đau với máy siêu âm Piezotome (sóng siêu âm chọn lọc chỉ tác động lên mô cứng mà bảo toàn hoàn toàn mô mềm, dây thần kinh và mạch máu, đặc biệt an toàn khi phim ba chiều cho thấy chân răng nằm gần ống thần kinh), cầm máu và khâu vết thương, hướng dẫn chăm sóc sau nhổ chi tiết từng ngày.

Sự kết hợp "phim ba chiều cho dữ liệu chính xác" cộng "Piezotome cho thao tác chính xác" tạo nên bộ đôi an toàn nhất hiện có trong nha khoa nhổ răng khôn mọc lệch. Phim cho Bác sĩ biết "cần làm gì, ở đâu, theo hướng nào". Piezotome cho Bác sĩ khả năng "thực hiện đúng theo kế hoạch mà không gây tổn thương ngoài dự kiến". Hai yếu tố bổ sung cho nhau, không thể thay thế lẫn nhau[Nguồn: Hiệp hội Implant Nha khoa Quốc tế - ITI, 2021].

Về chi phí nhổ răng khôn tại Dr. Care: răng khôn mọc thẳng là 2.500.000 đồng mỗi răng, trường hợp mọc lệch, mọc kẹt hoặc mọc ngầm trong xương là 4.000.000 đồng mỗi răng. Bảng giá đã bao gồm thuế giá trị gia tăng, chi phí chụp phim cắt lớp ba chiều, thuốc sau nhổ và tái khám. Bác sĩ muốn Cô lưu ý: phim cắt lớp ba chiều tại Dr. Care không tính phí riêng mà đã nằm trong bảng giá nhổ răng khôn. Cô không phải trả thêm bất kỳ khoản nào cho phim chụp, dù đây là loại phim chẩn đoán tiên tiến nhất hiện có. Tại một số nơi khác, phim cắt lớp ba chiều được tính phí riêng từ 500.000 đến 1.000.000 đồng, nhưng tại Dr. Care chi phí đã bao gồm trọn gói.

Phim ba chiều không chỉ phục vụ ca nhổ hôm nay mà cả kế hoạch răng Implant ngày mai

Bác sĩ muốn Cô nhìn rộng hơn: phim ba chiều chụp trước nhổ răng khôn cung cấp luôn dữ liệu về mật độ xương toàn hàm, tình trạng xương tại các vị trí mất răng (nếu có), mức độ tiêu xương ổ răng do thiếu răng kéo dài, và tình trạng nướu quanh các răng còn lại. Nếu Cô có kế hoạch cấy Implant trong tương lai, toàn bộ thông tin này đã sẵn sàng, Bác sĩ đánh giá sơ bộ ngay trong buổi khám đầu tiên mà không cần hẹn Cô chụp thêm lần nào nữa. Một lần chụp, hai mục đích, đó là giá trị thực tế mà phim ba chiều mang lại cho kế hoạch điều trị tổng thể.

Phim ba chiều giảm rủi ro ca nhổ được bao nhiêu?

Bác sĩ chia sẻ dữ liệu để Cô yên tâm: nghiên cứu lâm sàng so sánh ca nhổ răng khôn mọc lệch có chụp phim ba chiều trước và không chụp cho thấy nhóm có phim ba chiều giảm đáng kể tỷ lệ tổn thương dây thần kinh (từ dưới một phần trăm xuống gần bằng không khi kết hợp Piezotome), giảm tỷ lệ gãy chân răng sót (Bác sĩ nhìn thấy chân cong trước nên chia cắt đúng cách), giảm thời gian phẫu thuật (kế hoạch chi tiết sẵn nên thao tác nhanh hơn, ít "thử sai"), và giảm mức độ sưng đau hậu phẫu (ít mô bị tổn thương do tiếp cận chính xác hơn). Tóm lại, phim ba chiều không phải "thêm một bước phiền toái" mà là "bước giảm phiền toái" cho toàn bộ quy trình phía sau.

Từ Bình Dương vào phòng khám Dr. Care tại Vinhomes Central Park rất thuận tiện. Bác sĩ mong Cô sắp xếp sớm nhất có thể. Buổi khám đầu tiên diễn ra rất đơn giản: Cô đến, chụp phim ba chiều trong năm phút, Bác sĩ phân tích hình ảnh ngay trước mặt Cô, tư vấn phương án nhổ chi tiết, giải đáp mọi lo lắng. Nếu Cô sẵn sàng, Bác sĩ có thể tiến hành nhổ ngay trong buổi đó. Nếu Cô cần thêm thời gian suy nghĩ, phim ba chiều được lưu trong hệ thống và Cô hẹn nhổ vào ngày khác mà không cần chụp lại. Hoàn toàn theo nhịp của Cô, không áp lực.

Chúc Cô Kim Oanh an tâm rằng phim ba chiều chính là "tấm bảo hiểm" đáng giá nhất cho ca nhổ răng khôn mọc lệch, và sớm đưa ra quyết định tốt nhất cho sức khỏe răng miệng lâu dài. Thông tin trên đây mang tính chất giáo dục y khoa, Cô nên đến cơ sở y tế uy tín để được thăm khám lâm sàng trực tiếp nhằm có kết quả chẩn đoán chính xác nhất nhé.

Thông tin liên hệ Nha khoa Dr. Care

Nha khoa chuyên sâu

Trồng răng Implant

Dành riêng cho Cô Chú trung niên tại Việt Nam

Hiện nay, Dr. Care - Implant Clinic là một trong những nha khoa uy tín hàng đầu cung cấp dịch vụ trồng răng Implant chuẩn Y khoa giúp khách hàng phục hồi mất răng hiệu quả và an toàn đáp ứng 3 tiêu chí: Phục hồi khả năng ăn nhai, hoàn thiện thẩm mỹ và đảm bảo sử dụng lâu bền.

Đến nha khoa, Khách hàng được Đội ngũ Bác sĩ dày dặn kinh nghiệm tư vấn tận tâm, cặn kẽ về tình trạng răng miệng. tình trạng mất răng. Bác sĩ sau khi thăm khám kỹ càng sẽ đưa ra giải pháp tối ưu, tiết kiệm và an toàn.

Không chỉ có thế mạnh về chất lượng điều trị, Dr. Care còn không ngừng cập nhật trang thiết bị hiện đại và công nghệ điều trị tối tân hỗ trợ chẩn đoán chuẩn xác, rút ngắn thời gian điều trị, nha khoa với "Liệu pháp trồng răng không đau" cho Khách hàng trải nghiệm trồng răng êm ái, thoải mái như đi spa.

Đặt hẹn với Dr. Care - Implant Clinic để thăm khám, tư vấn và điều trị. Tại đây

Gọi để nhận báo giá 24/7: 0775 638 910