[HỎI ĐÁP BÁC SĨ] – Lợi trùm khiến thức ăn mắc lại và hôi miệng có đáng lo không?

Chào Chú Phúc, cảm ơn Chú đã gửi câu hỏi rất thực tế cho Bác sĩ Dr. Care.

Với tình trạng Chú mô tả, khả năng cao đây đúng là vùng lợi trùm đang giữ thức ăn, mảng bám và vi khuẩn ở phía sau răng khôn. Khi răng số 8 chỉ mọc lên một phần, phần lợi phủ lên thân răng tạo thành một “túi” nhỏ, làm thức ăn rất dễ mắc lại, gây mùi hôi miệng và viêm tái đi tái lại. Cleveland Clinic và NHS đều ghi nhận đây là cơ chế thường gặp của viêm quanh lợi trùm răng khôn.

Vì vậy, điều Chú lo là có cơ sở. Nếu để lâu, vùng này không chỉ gây hôi miệng mà còn có thể làm răng khôn bị sâu, đồng thời ảnh hưởng cả răng số 7 bên cạnh. Mayo Clinic và nhiều tài liệu NHS cho biết răng khôn mọc bán phần rất dễ giữ thức ăn, dẫn đến sâu răng, bệnh nướu và tổn thương răng kế cận hoặc xương quanh răng.

Nói dễ hiểu hơn, lợi trùm không phải chỉ là “miếng lợi dư” gây khó chịu. Khi vùng này tồn tại lâu, vi khuẩn có điều kiện tích tụ liên tục, nên chiếc răng khôn có thể sâu dần từ mặt sau hoặc mặt kẽ, còn răng số 7 dễ bị viêm nướu, sâu mặt xa hoặc tiêu xương ở vùng tiếp giáp nếu răng khôn mọc lệch và tì sát. Đây là lý do nhiều người thấy chỉ hôi miệng và nhét thức ăn lúc đầu, nhưng về sau lại phát hiện thêm sâu răng hoặc viêm quanh răng kế bên.

Chú có thể xem thêm bài viêm lợi trùm răng khôn để hiểu rõ vì sao vùng lợi che phủ này rất dễ trở thành nơi tích tụ vi khuẩn. Nếu răng khôn đã kèm sâu hoặc khó vệ sinh kéo dài, Chú cũng có thể tham khảo thêm bài xử lý răng khôn bị sâu bằng cách nào. Theo thông tin từ Dr. Care, lợi trùm tái phát nhiều lần thường liên quan đến răng khôn mọc lệch, mọc bán phần hoặc thiếu khoảng mọc, nên nếu chỉ để theo dõi mà không xử lý nguyên nhân thì bệnh dễ quay lại.

Trong thực hành lâm sàng, nếu răng khôn mọc tương đối thẳng và còn cơ hội mọc lên thuận lợi, bác sĩ có thể cân nhắc làm sạch, kiểm soát viêm và theo dõi. Nhưng nếu Chú đã thường xuyên nhét thức ăn, hôi miệng, sưng đau tái phát hoặc răng mọc lệch, hướng xử lý dứt điểm thường là nhổ răng khôn. Mayo Clinic và NHS đều xem tình trạng giữ thức ăn, sâu răng, viêm nướu quanh răng khôn là những lý do thường gặp để phải nhổ.

Nếu thăm khám tại Dr. Care, bác sĩ sẽ kiểm tra trong miệng và chụp phim CBCT để xem hướng mọc của răng, mức độ ảnh hưởng đến răng số 7 và mối liên quan với dây thần kinh, rồi mới quyết định giữ hay nhổ. Theo thông tin Dr. Care công bố, quy trình nhổ răng khôn hiện ứng dụng Piezotome để hỗ trợ thao tác nhẹ nhàng hơn trên xương và mô quanh răng. Răng số 8 là răng khôn nên sau khi nhổ thường không cần phục hồi lại; còn nếu sau này Chú có kế hoạch cấy ghép implant cho một răng mất khác, việc xử lý ổ viêm vùng răng khôn trước vẫn là nguyên tắc an toàn để môi trường miệng ổn định hơn.

Bác sĩ Dr. Care tóm lại với Chú như sau: lợi trùm kèm nhét thức ăn và hôi miệng không nên xem nhẹ. Nếu để lâu, nó hoàn toàn có thể làm sâu răng khôn, gây viêm nướu tái phát và ảnh hưởng sang răng bên cạnh. Đặc biệt, nếu Chú thấy sưng đau nhiều hơn, có mủ, há miệng khó hoặc sốt, Chú nên đi khám sớm vì đó là dấu hiệu vùng này đã viêm nặng hơn.

Chúc Chú Phúc sớm xử lý ổn thỏa vùng lợi trùm để ăn nhai dễ chịu hơn và hết tình trạng hôi miệng dai dẳng. Thông tin trên mang tính giáo dục, không thay thế thăm khám trực tiếp; Chú nên khám lâm sàng và chụp phim trước khi quyết định giữ hay nhổ răng nhé.