[Hỏi đáp bác sĩ] – Có nguy cơ trụ Straumann giả lọt vào phòng khám không, và bác sĩ kiểm soát bằng cách nào?

Chào Chú Lê Văn Khánh,

Với băn khoăn của Chú, Bác sĩ xin nói thật là: về mặt thực tế, không thể khẳng định tuyệt đối rằng mọi phòng khám trên thị trường đều miễn nhiễm với nguy cơ hàng giả hoặc hàng mập mờ nguồn gốc. Các tài liệu quản lý về thiết bị y tế cho thấy hàng giả trong lĩnh vực này vốn khó nhận biết chỉ bằng mắt thường, vì có thể được làm rất giống hàng thật về bao bì hoặc hình thức bên ngoài. Một báo cáo của cơ quan y tế công Hà Lan cũng nêu rõ thiết bị y tế giả có thể là bản sao tinh vi và khó phát hiện nếu chỉ nhìn cảm quan.

Tuy vậy, Bác sĩ cũng cần nói rõ để Chú yên tâm đúng mức: với riêng Straumann, hãng có công cụ xác thực chính hãng bằng mã REF và mã LOT. Khi nhập đúng hai mã này trên hệ thống của Straumann, người dùng có thể kiểm tra ngay sản phẩm có phải hàng gốc hay không; đây cũng là điều kiện gắn với quyền lợi bảo hành của hãng. Nghĩa là trong thực hành nghiêm túc, việc kiểm soát không dựa vào “nhìn hộp đoán hàng thật”, mà dựa vào truy xuất mã sản phẩm trước và sau điều trị.

Điểm rất quan trọng là trụ Implant không nên được kiểm tra theo kiểu tách rời khỏi hồ sơ điều trị. Theo tài liệu Implant Passport của Straumann, bác sĩ hoặc đội ngũ điều trị cần lưu lại tem nhãn truy xuất của implant và các thành phần liên quan trong hộ chiếu implant của bệnh nhân. Phía châu Âu cũng yêu cầu với thiết bị cấy ghép phải có implant card cung cấp thông tin chính cho người bệnh. Điều đó có nghĩa là một ca điều trị minh bạch phải để lại được “dấu vết giấy tờ” của đúng trụ đã cấy cho Chú, chứ không chỉ là lời xác nhận miệng.

Vậy bác sĩ thường kiểm soát vấn đề này như thế nào? Cách kiểm soát đúng là đi theo nhiều lớp cùng lúc. Lớp đầu tiên là chỉ lấy hàng từ kênh phân phối hợp pháp, có hóa đơn, có đơn vị chịu trách nhiệm và có khả năng truy xuất lô hàng. Lớp thứ hai là đối chiếu ngay trên hộp trước khi mở: tên dòng trụ, mã REF, mã LOT, tình trạng niêm phong và thông tin nhãn. Lớp thứ ba là dán tem truy xuất vào hồ sơ điều trị và thẻ Implant của bệnh nhân. Lớp cuối cùng là cho bệnh nhân giữ lại dữ liệu này để có thể kiểm tra lại về sau trên công cụ chính hãng của Straumann. Phần kiểm soát quyết định nằm ở quy trình nội bộ và tính minh bạch của phòng khám, chứ không phải ở việc bác sĩ “nhìn bằng kinh nghiệm” là đủ. Những bước này dựa trên chính cơ chế xác thực và implant passport mà Straumann đang áp dụng.

Với Chú 60 tuổi, điều Bác sĩ muốn nhấn mạnh thêm là nếu sau này làm Implant, Chú đừng chỉ hỏi “trụ có phải Straumann không”, mà nên hỏi cụ thể hơn: trước khi cấy tôi có được xem hộp trụ không, sau khi cấy tôi có được nhận tem REF và LOT trong thẻ Implant không, và phòng khám có cho tôi đối chiếu mã đó trên hệ thống chính hãng không. Một phòng khám làm minh bạch thường sẽ không ngại các câu hỏi này.

Ở góc độ điều trị, nguồn gốc trụ rất quan trọng nhưng vẫn chưa đủ. Với người 60 tuổi, mất răng lâu năm thường đi kèm tiêu xương và giảm mật độ xương âm thầm, nên ngoài việc kiểm soát trụ chính hãng, bác sĩ còn phải kiểm soát độ chính xác khi đặt trụ. Trong tài liệu Dr. Care, đơn vị này công bố có chụp Cone Beam CT 3D để đánh giá thể tích và chất lượng xương, đồng thời dùng hệ thống định vị DCarer và máy cắm Implant DCARER trong quá trình cấy ghép. Với nhóm khách hàng trung niên như Chú, đây là các công cụ phù hợp vì giúp bác sĩ đặt trụ sát kế hoạch hơn, giảm sai số ở hướng cấy và độ sâu, từ đó tận dụng đúng ưu điểm của một trụ chính hãng thay vì chỉ có “trụ tốt” nhưng thao tác chưa tối ưu.

Nếu Chú đang tìm hiểu kỹ hơn về nguồn gốc trụ Implant Straumann, lời khuyên thực tế của Bác sĩ là hãy chọn nơi sẵn sàng cho Chú xem hộp trụ trước khi mở, lưu lại mã REF và LOT trong hồ sơ, bàn giao thẻ Implant sau điều trị, và giải thích rõ trụ nào đã được đặt cho mình. Đây là cách tự bảo vệ mình hiệu quả hơn nhiều so với việc chỉ nghe cam kết “bên em dùng hàng chính hãng”.

Tóm lại, nguy cơ hàng giả hoặc hàng không rõ nguồn gốc lọt vào thị trường là điều không thể phủ nhận hoàn toàn, và thiết bị y tế giả có thể rất khó nhận biết nếu chỉ nhìn bề ngoài. Nhưng với Straumann, phòng khám có thể kiểm soát rủi ro này khá tốt nếu làm đúng quy trình truy xuất: kiểm tra REF và LOT, xác thực trên hệ thống của hãng, lưu tem trong Implant Passport và minh bạch toàn bộ dữ liệu cho bệnh nhân. Nếu Chú còn phân vân trồng răng implant ở đâu tốt để vừa yên tâm về nguồn gốc trụ vừa yên tâm về độ chính xác điều trị, Chú có thể đến Dr. Care thăm khám trực tiếp. Bài tư vấn này chỉ mang tính chất tham khảo; quyết định cuối cùng vẫn nên dựa trên thăm khám, phim chụp và hồ sơ truy xuất của chính trụ sẽ dùng cho Chú.